|
UNDP Türkiye Temsilciliği, Türkiye’deki
cinsiyet eşitliği meselelerindeki
etkisini daha stratejik biçimde araştırmaya
yönelik projesi kapsamında, kendi çalışanlarına,
proje ortaklarına ve cinsiyet eşitliği
konusundaki karar alıcılara eğitim
vermeye başladı.
Bu kapsamda “UNDP Projelerinde Cinsiyet
Eşitliğinin Gözetilmesi” eğitimi
adlı ilk eğitim 10 Mart 2006 tarihinde
düzenlendi. Eğitimde, cinsiyet eşitliği
hedefinin plan, politika ve proje hedefleriyle
kaynaştırılmasının
(Gender Mainstreaming) ne olduğu ve tarihçesi,
yürütülen projelerde cinsiyet
eşitliği hedefinin gözetilmesi
için yapılması gerekenler
ve konuyla ilgili örnek olaylar anlatıldı.
“Gender Mainstreaming” için
Birleşmiş Milletler’in yaptığı tanım şöyle: “...
yasal düzenlemeler, politika ve programları da
kapsamak üzere, planlanan herhangi bir
hareketin kadınlar ve erkekler açısından
doğuracağı sonuçların
belirlenmesi ve değerlendirilmesi sürecidir.
Kadınların ve erkeklerin sorunlarının
ve deneyimlerinin, ekonomik, politik ve sosyal
tüm alanlarda, politika ve programların
tasarlanması, uygulanması ve izlenmesinin
bütüncül bir boyutu haline
getirilmesini, böylece kadınların
ve erkeklerin eşit fayda sağlamasını ve
eşitsizliğin ortadan kaldırılmasını amaçlayan
bir stratejidir.”
Bu açıdan bakıldığında,
eğitim sırasında, UNDP’nin
cinsiyet eşitliği projeleri de dahil,
konuya ilişkin tüm uygulamalar tekrar
sorgulandı, bu uygulamaların sonuçlarına
farklı bir perspektiften yaklaşılması sağlandı ve şaşırtıcı sonuçlarla
karşılaşıldı. Örneğin,
devletin ancak 30 kişiden fazla çalışanı olan
işyerlerine sigorta zorunluluğu
getirmesi ve çoğu kadının
30 kişiden az çalışanlı yerlerde çalışıyor
olması, devletin uyguladığı politikaların
kadınlara etkisini düşünmediğini
gösteriyor. Yine aynı şekilde,
UNDP’nin yürüttüğü kadının
becerilerinin geliştirilmesi yoluyla
yeni iş imkanları yaratılması projeleri,
kadının evde olsa da, 18 saat gibi
insanüstü çalışma
saatleriyle karşı karşıya
kalmasına yol açıyor. Kadına
para kazanması için imkan yaratılıyor
ancak bu parayı kontrol edip edemediği
ile ilgilenilmiyor.
Eğitimden çıkan en önemli
sonuç, cinsiyet eşitliği
ile ilgili kararları kim veriyor, kararların
amacı ne, etkileri neler, kadını güçlendiriyor
mu yoksa daha da zora mı sokuyor, cinsiyete
göre ayrımlaşmış veriler
var mı gibi soruları dikkate alarak
karar alınması ve uygulamaların
hem kadını hem de erkeği eşit şekilde
etkilediğine emin olunması gerekliliği
oldu.
Eğitim, KA-DER Ankara Şubesi Başkanı İlknur Üstün,
Ankara Üniversitesi Kadın Sorunları Araştırma
ve Uygulama Merkezi uzmanı Dr. Aksu Bora
ve KA-DER Ankara Uluslararası ve AB İşleri
Koordinatörü Dr. Selma Acuner tarafından
verildi.
“UNDP’nin Çalışma
ve Hizmetlerinde Cinsiyet Eşitliği
Hedefinin Gözetilmesi” Projesi
Türkiye, orta gelirli ve AB’ye
katılım sürecinin etkin şekilde
rol oynadığı bir ülke
olmasına rağmen, Kadının
Durumunun Güçlendirilmesi ölçütlerinde
78 ülke arasında, İran
ve Pakistan’ın ardından,
73. sırada yer alıyor. Türkiye’nin
2004‘teki Ulusal İnsani Kalkınma
Raporu’na göre, özellikle
Güneydoğu ve Doğu Anadolu
gibi daha az gelişmiş bölgelerde,
cinsiyet ayrımcılığı çok
belirgin. Dahası tüm ülke,
namus cinayetleri ve aile içi şiddet
gibi ciddi kadın hakları ihlallerine
sahne oluyor. UNDP Türkiye Temsilciliği
geçmişten bugüne tüm
programlarında, Binyıl Kalkınma
Hedefleri kapsamında ve 2004’te,
diğer BM kuruluşlarıyla
ortak projeler yürütme konusunda
artan çabasıyla, bu tip cinsiyet
eşitsizliği sorunlarına
dikkat çekmek için çalışıyor. Ülke
ofislerine cinsiyet ayrımcılığı çalışmaları konusunda
hareket kabiliyeti tanınmış olmasına
rağmen, ofislerin kapasitelerini,
Yoksullukla Mücadele, Çevre
ve Demokratik Yönetişim
programlarında cinsiyet eşitliğinin
gözetilmesine yönlendirmelerine çok önem
veriliyor.
Çalışma ve Hizmetlerde
Cinsiyet Eşitliği
Hedefinin Gözetilmesi
projesinin sonucunda hedeflenen,
cinsiyet eşitliğinin,
Temsilcilik'in ve ortaklarının
uygulamalarında ve
kültüründe
kurumsallaştırılması...
Bunu başarmak için,
projenin dört ana
maddesi var:
1. UNDP Türkiye’nin tüm
proje ve programlarının,
cinsiyet eşitliği konusundaki
ihtiyaçlarının
ve potansiyelinin belirlenmesi için
gözden geçirilmesi
2. UNDP Türkiye çalışanlarına,
proje ortaklarına
ve karar alıcılara
yönelik,
tekrar edilebilir eğitim
programlarının
geliştirilmesi ve
sunulması
3. Türkiye’de
cinsiyet eşitliği
konusunda rehber olacak
bir kitabın hazırlanması ve
yayınlanması
4. UNDP temsilcilikleri
arasında
uluslararası değişim
uygulamasına gidilerek
alınan
derslerin ve örnek
olayların
paylaşılması
Projenin, cinsiyet eşitliği
ve bu hedefin proje ve programlarda gözetilmesi
konularında bilinci arttırmasının
yanı sıra, uygulamalar ve benzer
mücadeleler için pratik çözümler
sunması bekleniyor. Düşüncelerin
kağıda dökülmesiyle,
proje sonunda yayınlanması hedeflenen
Türkiye’de Cinsiyet Eşitliği
Rehberi’nde yer alacak sürdürülebilir
ve etkin yaklaşımların,
UNDP Türkiye’ye, hükümet
ve sivil toplum ortaklarına ve tabii
ki programdan yararlanacak olanlara fayda
sağlaması da beklentiler arasında.
Projeyle ilgili daha ayrıntılı bilgi
için: http://www.undp.org.tr/Corporate%20Gender%20Strategy.asp
|
